Menselijke waardigheid - geschiedenis en actualiteit van een omstreden concept 9 februari 2010 10.00 uur - 16.15 uur
	Locatie: KNAW, Kloveniersburgwal 29, Amsterdam
	In de afgelopen zestig jaar heeft de Verklaring van de rechten van de mens zich ontwikkeld tot het centrale normatieve kader van de internationale wereldorde. Terwijl wij al lang een groei van regelingen, instrumenten en discussies rond de mensenrechten kunnen constateren, is er tot voor kort nauwelijks aandacht besteed aan het feit dat in de Verklaring ook gesteld wordt dat ieder mens menselijke waardigheid toekomt. Waar komt dit concept historisch vandaan? Aan welke historische bronnen is het verbonden? Is het een overblijfsel van een religieus verleden? En wat is precies de relatie tussen de menselijke waardigheid en de mensenrechten? Welke rol speelt menselijke waardigheid in de verschillende discussies rond bio-ethiek, armoedebestrijding en technologiebeoordeling? Is menselijke waardigheid eigenlijk niet een leeg en nutteloos begrip? En is het verstandig een dergelijk begrip in wetten te gieten, en misschien zelfs in de grondwet op te nemen? De veelvoud aan vragen noopt tot verdieping in de geschiedenis en de filosofie van het concept menselijke waardigheid. Om die reden organiseert de KNAW op dinsdag 9 februari 2010 een conferentie over dit onderwerp. Met de filosoof prof. dr. James Griffin en de historicus van de filosofie prof. dr. Knud Haakonssen is het gelukt twee vooraanstaande wetenschappers op dit gebied voor de conferentie te interesseren. De conferentie zal zich richten op centrale aspecten van de geschiedenis van het concept menselijke waardigheid, met name ontwikkelingen in het natuurrecht van de zeventiende en achttiende eeuw op vragen rond de filosofische systematisering van het concept en ten slotte op enkele contemporaine discussies waarbinnen dit concept een rol speelt.
	Programma 9.30 uur Ontvangst met koffie/thee 10.00 uur Welkom door Theo Verbeek, voorzitter Sectie Filosofie en Theologie van de KNAW 10.10 uur Inleiding door Marcus Düwell, directeur Onderzoekschool Ethiek 10.30 uur Lezing Knud Haakonssen: 'Human Dignity and Rights: The Historical Problems' 11.15 uur Commentaar Theo Verbeek 11.30 uur Discussie met de zaal 12.00 uur Lunch 13.00 uur Lezing James Griffin: 'Human dignity as the ground of human rights' 13.45 uur Commentaar Govert den Hartogh 14.00 uur Discussie met de zaal 14.30 uur Koffie-/theepauze 14.45 uur Paneldiscussie onder leiding van Marcus Düwell met Bert-Jaap Koops , Titia Loenen en Micha Werner 15.45 uur Discussie met de zaal 16.15 uur Receptie Over de sprekers Knud Haakonssen studeerde af aan zowel de Universiteit van Kopenhagen als de Universiteit van Edinburgh. Hij is lid van de Royal Society of Edinburgh, de Deense Academie van Wetenschappen, de Academy of Social Sciences in Australia en de Royal Historical Society. Voordat Haakonssen in 2005 in dienst trad van de University of Sussex was hij als professor filosofie verbonden aan de Boston University en had hij daarvoor gedoceerd in Australië, Nieuw- Zeeland en Denemarken. Ook als vistiting professor heeft hij gewerkt in Australië, Canada, Denemarken, Duitsland, Japan, Zweden, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. Hij heeft honorary appointments in filosofie en geschiedenis aan resp. Boston University en de University of Glasgow. In 2008-2010 wijdt Haakonssen zich fulltime aan onderzoeksprojecten die gesubsidieerd worden door de British Academy en de Leverhulme Trust. James Griffin behaalde in 1955zijn bachelor aan Yale University. Hierna was hij tot en met 1958 Rhodes Scholar aan het Corpus Christi College in Oxford. Vervolgens behaalde hij als Senior Scholar in 1960 zijn doctoraal werd aan het St Antony's College in Oxford. Na van 1960 tot 1966 gedoceerd te hebben aan Christ Church in Oxford, werd hij benoemd tot Fellow van het Keble College in Oxford, een positie die hij tot 1996 zou aanhouden. Vanaf dat moment werd hij Honorary Fellow in verband met een nieuwe benoeming tot White's Professor of Moral Philosophy en tevens Fellow aan het Corpus Christi College. Ook had hij aanstellingen aan Rutgers University in New Jersey en de Australian National University. Griffin is nu Emeritus. Naast talloze artikelen publiceerde hij onder andere Wittgenstein's Logical Atomism (1964), Well-Being: its meaning, measurement and moral importance (1986), Value Judgement: Improving Our Ethical Beliefs (1996) en On human rights (2008). Govert den Hartogh is sinds 1974 werkzaam bij de Universiteit van Amsterdam, thans als hoogleraar Ethiek bij de afdeling Wijsbegeerte. Hij is lid van de Gezondheidsraad en van de regionale toetsingscommissie euthanasie Zuid-Holland/Zeeland. Den Hartogh studeerde theologie in Kampen en wijsbegeerte in Leiden en Oxford. Tot zijn publicaties behoren Mutual Expectations: a Conventionalist Theory of Law (2002), en Gift of Bijdrage? Over morele aspecten van orgaandonatie (2003). Verder schrijft hij over kwesties van verdelende rechtvaardigheid en over medische beslissingen aan het einde van het leven. Bert-Jaap Koops (1967) studeerde wiskunde en algemene literatuurwetenschap aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij werkte in 1992 and 1993 als projectmedewerker bij Amnesty International. In 1999 promoveerde hij op een proefschrift over botsende belangen van cryptografie. Sinds 2007 is hij hoogleraar regulering van technologie aan de Universiteit van Tilburg en doet hij onderzoek naar de wisselwerking tussen technologie (ICT, bio- en nanotechnologie) en recht, in het bijzonder het strafrecht en reguleringsvraagstukken. Daarnaast is hij cohoofdredacteur van Identity in the Information Society (Springer) en redactielid van Law, Technology and Innovation (Hart). Sinds de oprichting in 2005 is hij lid van De Jonge Akademie. Zijn meest recente boeken zijn De maakbare mens: Tussen fictie en fascinatie (met Lüthy, C., Nelis, A., & Sieburgh, C.) Amsterdam, Bert Bakker 2009 en Constitutional rights and new technologies: A comparative study (met Leenes, R.E. & Hert, P.J.A. de) Den Haag, T.M.C. Asser Press 2008. Titia Loenen studeerde geschiedenis en rechten aan de Universiteit Leiden, waar zij in 1992 promoveerde op het onderwerp 'Verschil in gelijkheid. De conceptualisering van het juridische gelijkheidsbeginsel m.b.t. vrouwen en mannen in Nederland en de Verenigde Staten'. Loenen is hoogleraar Rechtstheorie (met bijzondere aandacht voor gender en recht) aan de Universiteit Utrecht. Zij doet onder meer onderzoek naar gelijkheidsvraagstukken in internationaal en rechtsvergelijkend perspectief - in het bijzonder m.b.t. gender en cultureel pluralisme - , mensenrechten en gelijkebehandelingsrecht. Door het internationaal vergelijkende perspectief in haar onderzoek was zij visiting scholar en visiting lecturer aan universiteiten in New York, Kaapstad en Sidney. Van haar hand verschenen onder meer: 'Family law issues in a multicultural setting: abolishing or reaffirming sex as a legally relevant category? A human rights approach', in Netherlands Quarterly of Human Rights 2002 en Geloof in het geding. Juridische grenzen van religious pluralisme in het perspectief van de mensenrechten, Sdu, Den Haag 2006. Micha Werner werd in 1968 in Duitsland geboren. Hij studeerde filosofie, sociologie en letterkunde aan de Hochschule für Philosophie S. J., de Ludwig-Maximilians-Universität in München en aan de Freie Universität Berlin. Na het behalen van zijn MA (met een scriptie over Hans Jonas) werd hij promovendus aan het Internationalen Zentrum für Ethik in den Wissenschaften (IZEW) in Tübingen. Vanaf 1989 was hij gastdocent aan universiteiten in Berlijn en Keulen. Van 1999-2002 was hij docent en onderzoeker Bio-ethiek aan de Universiteit van Tübingen. In 2001 promoveerde hij summa cum laude in de filosofie aan de Freie Universität Berlin. Van 2002-2007 was hij hoofd van de Arbeitsstelle für das Ethisch-Philosophische Grundlagenstudium van de Universiteit van Freiburg im Breisgau. Sinds 2007 is Werner universitair docent Praktische Filosofie aan de Universiteit Utrecht en in de periode 2008/09 tevens visiting professor aan de Universiteit van Wenen. Aanmelding Deelname aan de conferentie is gratis. U kunt zich aanmelden door het online aanmeldingsformulier in te vullen.
	Organisatie: KNAW en Onderzoekschool Ethiek
	Meer informatie:
	Suzanne Wagenaar, KNAW
	tel. 020 551 0860
	suzanne.wagenaar@bureau.knaw.nl