Lezingenreeks Geheime kennis #2

Geheime kennis en de staat

Datum:
22 mei 2018 van 19:00 tot 21:00 uur
Locatie:
Openbare Bibliotheek van Amsterdam, Forumzaal OBA, zesde etage, Oosterdokskade 143, 1011 DL Amsterdam
Contact:
Telefoon:
020 551 0782
Voeg toe:

Van oudsher is geheimhouding een belangrijk instrument van de staat geweest. In het buitenlands beleid spreekt spionage het meest tot de verbeelding. Maar is dat nog wel een overheidsmonopolie? Moeten we ons voorbereiden op een wereld waarin iedereen iedereen bespioneert? 

Ook bij binnenlandse aangelegenheden is geheimhouding aan de orde van de dag. Politici en ambtenaren zijn gebonden aan allerlei vormen ervan. Dwingt het democratisch proces niet tot een serieuze begrenzing van die geheimhouding? Mag een minister of een wethouder ongevallige rapporten buiten vitale publieke discussies houden? En: is Europa niet een  wereld van misleiding en complotten?

Sprekers

  • Paul Frissen, decaan en bestuursvoorzitter van de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur te Den Haag, hoogleraar bestuurskunde aan de Tilburg University en lid van de Raad voor Maatschappelijke Ontwikkeling – De paradox van transparantie
  • Bob de Graaff, profileringshoogleraar Intelligence and Security Studies bij de afdeling Geschiedenis van internationale betrekkingen aan de Universiteit Utrecht – Historische inleiding – Spionage vroeger en nu: willen we alles weten?
  • Tom-Jan Meeus, politiek columnist bij NRC Handelsblad  Openheid als nationaal zelfbedrog
  • Mathieu Segers, hoogleraar Europese geschiedenis en integratie aan de Maastricht University en decaan van het University College Maastricht – Een Europa van misleiding en complotten?

Paul Frissen is decaan en bestuursvoorzitter van de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur te Den Haag, hoogleraar bestuurskunde aan de Tilburg University en lid van de Raad voor Maatschappelijke Ontwikkeling. In 2016 publiceerde hij zijn boek Het geheim van de laatste staat over deze politiek-filosofische paradox van transparantie. Daarin beschrijft hij hoe de vrijheid van de burger berust op zijn fundamentele recht op geheimen, maar dat de burger van de staat transparantie verwacht. Om de vrijheid van de burger te beschermen heeft echter ook de staat geheimen nodig.

Bob de Graaff is profileringshoogleraar Intelligence and Security Studies bij de afdeling Geschiedenis van internationale betrekkingen aan de Universiteit Utrecht. Van 2007 tot 2009 was hij Nederlands eerste hoogleraar terrorisme en contraterrorisme aan de Campus Den Haag van de Universiteit Leiden.

Tom-Jan Meeus is politiek columnist bij NRC Handelsblad. In zijn lange journalistieke loopbaan richtte Meeus zich vooral op de politiek. Na een tijd in de Verenigde Staten schreef hij in 2012 een boek over de maatschappelijke ontwikkelingen in Nederland en de gevaren van polarisering in combinatie met populisme. Meeus ontving voor zijn werk in 2009 de Herman Wekkerprijs voor de beste verslaggeving uit Engelstalige landen en in 2014 de Anne Vondelingprijs, een jaarlijkse onderscheiding voor journalisten die de politiek helder verwoorden.

Mathieu Segers is hoogleraar Europese geschiedenis en integratie aan de Maastricht University en decaan van het University College Maastricht. Eerder was hij Fulbright-Schumann Fellow aan de Harvard University en Senior Research Fellow aan de University of Oxford. Ook was hij als universitair (hoofd)docent verbonden aan de Radboud Universiteit en de Universiteit Utrecht, werkte hij voor het Ministerie van Buitenlandse zaken, de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid en schrijft hij als Europadeskundige columns voor het Financieel Dagblad en de Groene Amsterdammer.

Moderator

Dorota Mokrosinska is universitair docent aan de Universiteit Leiden, waar zij van 2015 tot 2020 met behulp van een ERC Starting Grant een onderzoeksproject leidt getiteld 'Democratic Secrecy: A Philosophical Study of the Role of Secrecy in Democratic Governance'. In promoveerde zij in 2008 aan de Universiteit van Amsterdam, waar zij later als postdoctoraal onderzoeker werkzaam was. In 2013 was zij departementsgast aan de afdeling Politics van Princeton University en in 2014-2015 werkte zij als onderzoeksassistent aan de afdeling Political Science van de Goethe Universität in Frankfurt am Main.

Na de lezingen zal er een gesprek plaatsvinden tussen de sprekers onder leiding van de moderator.

Lezingenreeks Geheime kennis

De bijeenkomst maakt deel uit van de lezingenreeks Geheime kennis. Wat is de betekenis van geheimhouding in kunst, politiek, wetenschap en religie? Is totale openheid een bewijs van de volwassenheid van een samenleving of hebben geheimhouding en censuur allerlei onvermoede voordelen en kunnen we eigenlijk niet zonder?

De afleveringen van deze serie zijn:

De lezingenreeks is onderdeel van het programma De Maakbaarheid van onze kennissamenleving. Het programma wil economen en sociale wetenschappers, cultuur- en wetenschapshistorici, kunstenaars en architecten, politici en beleidsmakers met elkaar en het brede publiek in discussie brengen. In drie opeenvolgende jaren is een programma ontwikkeld rond een specifiek thema dat centraal is in het debat omtrent kennissamenlevingen.

Bekijk alle lezingen van dit driejarig programma.

Organisatie

De lezingenreeks Geheime kennis is een samenwerking tussen de KNAW, de Akademie van Kunsten, Sven Duprė (Universiteit Utrecht en Universiteit van Amsterdam) en Wijnand Mijnhardt (Universiteit Utrecht).